طرح: مطالعات ارزیابی اثرات محیط زیستی مسیر جاده اصلاحی پارچین - پاسداران

 

كارفرما: وزارت دفاع و پشتیبانی نیروهای مسلح، سازمان صنایع دفاع، فرماندهی قرارگاه مهندسی و پشتیبانی صنایع منطقه پارچین


تاريخ شروع: 01/10/84


وضعيت: خاتمه يافته

 

............................................................................................................................

 

اهداف
يكي از معضلات عمده ،متاثر از آبگيري سد ماملو، به زيرآب رفتن بخشي از جاده كنارگذر پارچين مي باشد. لذا در نظر است پس از مغروق شدن اين بخش از جاده، مسير از ناحيه ديگري بازيابي و احيا گردد. ضرورت اين پروژه به علت اهميت اين جاده اختصاصي در تسهيل دسترسي به منطقه نظامي و مجتمع صنايع دفاعي پارچين مي باشد.

 

 

 

موقعيت جغرافيايي
واريانت پيشنهادي محور پارچين در تراز ارتفاعي 1320متر از محور فعلي پارچين منشعب شده و پس از عبور از ارتفاعات ضلع جنوب جاده ، دركيلومتر 600+3، در محل كوه ساري قلعه، وارد تونل شده و پس از طي حدود 820 متر در داخل تونل، در كيلومتر 425+4، از تونل خارج مي شود،  بدين ترتيب، ‌كوه ساري قلعه كه مرتفع ترين ارتفاعات منطقه است، در داخل تونل طي مي شود.  ناحيه اي كه اصلاح مسير جادة پارچين،‌ در دست طراحي است،‌ از دو بخش حساس به لحاظ زيست محيطي تشكيل شده است: منطقه حفاظت شده جاجرود و پارك ملي خجير. بطوريكه واريانت مورد نظر، از نقطة شروع تا حدود كيلومتر 2، از داخل محدوده پارك ملي و از اين نقطه، تا انتهاي مسير،‌ يعني محل اتصال مجدد به جادة‌ اصلي، از درون منطقة ‌حفاظت شده، عبور مي نمايد.

تاريخچه مطالعات
اين مطالعات توسط فرماندهی قرارگاه مهندسی و پشتیبانی صنایع منطقه پارچین با هدف جايگزين بخشي از جاده كه به زيرآب خواهدرفت (در اثر آبگيري سد)، در سال 1384 آغاز و در سال 1385 پايان يافته است.

سيماي كلي
جاده یک سازه افقی نسبتا طولانی با اثرات فیزیکی بسیار زیاد در مراحل ساخت و بهره برداری و نگهداری است. احداث جاده در شرایط ناهموار و کوهستانی در یک پارک ملی و برای تردد نظامی شرایطی را ایجاد می کند که به صورت بالقوه می تواند اثرات شدیدی را بر محیط به همراه داشته باشد، خصوصا در پارک ملی و محل زیستگاه منحصر به فرد گونه های حايز اهمیت ملی و بین المللی كه اثرات منفی آن بارزتر خواهد بود.
در اين  پروژه، به علت یگانه بودن محیط طبیعی محل احداث سازه از لحاظ ارزشهای زیستی و بیولوژیکی از یک سو، و اهمیت استراتژیک پروژه به دلایل نظامی از سوی دیگر، حساسیت های ویژه ای در روند ارزیابی اثرات وجود داشته است. لذا سعی گرديد از طریق برقراری ارتباط موثر بین مجریان و متولیان محیط زیست منطقه و کارشناسان ارزیابی محیط زیستی، این حساسیت ها مورد توجه قرار گيرند.
در آغاز وضعيت وشرايط فيزيكي، بيولوژيكي و اقتصادي و اجتماعي منطقه مورد بررسي قرار گرفت سپس با در نظر گرفتن كليه شرايط و قوانين و مقررات حاكم در اين زمينه به پيش بيني اثرات و ارزيابي محيط زيستي پروژه با سه روش چك ليست، ماتريس و رويهم گذاري پرداخته شد و به علت آنکه تنها یک گزينه برای احداث مسیر از سوی مجری معرفی گردیده بود، پیش بینی اثرات و ارزیابی اثرات توسعه نیز بر روی همان گزینه انجام گرفت. اما در ارزیابی اثرات جاده، سه گزینه از لحاظ اجرایی در نظر گرفته مي شود.

 

خلاصه‌اي از نتايج مطالعات
به منظور ارزیابی پروژه مذکور، سه گزینه در نظر گرفته شد.
گزینه 1- احداث جاده بدون انجام هر گونه طرح بهسازی و گزینه های اصلاحی.
گزینه 2- احداث جاده با لحاظ طرح های بهسازی و گزینه های اصلاحی عادی با توجه به واقع بودن منطقه طرح در محدوده پارک ملی.
گزینه 3- احداث جاده با انجام طرح های بهسازی و گزینه های اصلاحی در حالت ایده آل.
اجرای جاده به صورت گزینه 1 غیر قابل قبول است و حداقل بايد ملاحظات مطروحه در گزینه 2 به همراه راهکارهای اصلاحی ذکر شده در اجراي پروژه مورد توجه وعمل قرار گيرد. اجرای جاده به حالت گزینه 3 ایده آل می باشد.

 

مشخصات فني
-  پل ( آبرو ): در پل هاي مسير واريانت محور پارچين عرض آزاد پل معادل عرض مسير يعني 13 متر درنظر گرفته خواهد شد. شيب عرضي پل، همان شيب عرضي، راه در محل پل مي باشد.
- ديوار حائل: ديوارهاي حائل، جهت نگهداري خاك و نيز سربار ناشي از راه يا تأسيسات مختلف روي آن، در پاي خاك برداري و يا خاكريزي به كار برده مي شود.
- تونل: تونلی به طول تقریبی 800 متر اجرا مي گردد. همچنين در اين طرح از تونل با مقطع دايره اي استفاده خواهد شد.